Szopka i kropka!


Gwiaździste sklepienie, anieli w wacianych obłokach, święty Józef w żupanie i Trzej Królowie w staropolskich kontuszach. Wszystko to i jeszcze więcej znajdziecie w niezwykłej szopce, którą uwiecznił na kliszy Natan Krieger. Jasełka tynieckie (bo tak jest owa szopka określana) przedstawiają hołd Trzech Króli.

Obecnie zabytek ten przechowywany jest w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie i określany jest jako pochodzący z klasztoru sióstr Karmelitanek na Wesołej. Piszący o tym obiekcie Julian Pagaczewski, w swoim artykule z 1902 roku, podaje informacje, że szopka ta pochodzi z tynieckiego kościoła, gdzie ustawiona była na ołtarzu w kaplicy św. Benedykta.

Szopka jasełka tynieckie, autor fot. Natan Krieger, ok. 1890, wł. Muzeum Krakowa

Dokładne przyjrzenie się obiektowi pozwala dostrzec niezwykły kunszt wykonania detali. Całość przedstawienia rozgrywa się w wykonanej z papieru grocie, przyozdobionej zwierciadełkami, kwiatami i wodotryskami z giętych szklanych rurek. Uwagę zwracają charakterystyczne stroje postaci w szopce. Św. Józef ma na sobie żupan, na który ma narzucony płaszcz bez rękawów. Podobnie odziani są Trzej Królowie. Po prawej stronie postać szlachcica z wygoloną czupryną, w kontuszu i pasie słuckim. Dodatkowo wyposażony jest on w ładownicę i karabelę u boku.

Szopka jasełka tynieckie w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie, za: https://zbiory.mnk.pl/pl/wyniki-wyszukiwania/katalog/48230

Wszystkie figurki swoim rozmiarem nie przekraczają 23 cm, wykonane są z drutów  owiniętych płótnem, a głowy i ręce precyzyjnie odlane są z wosku. Szopka datowana jest na XVIII wiek, a umieszczenie w niej postaci szlachcica z karabelą to najpewniej reminescencje konfederacji barskiej (1768-1772).

Źródło pomocne: Pagaczewski Julian, Jasełka Krakowskie, „Rocznik Krakowski”. T. 5. 1902, s. 94-137

Submit a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Share This